Dũng Virgo
Microsoft đang thử nghiệm một thay đổi đáng chú ý với phím Copilot trên bàn phím Windows 11. Sau thời gian được giới thiệu như biểu tượng của kỷ nguyên AI PC, phím bấm này có thể được tùy chỉnh để đảm nhiệm lại vai trò của phím Ctrl phải hoặc phím mở menu ngữ cảnh.
Động thái trên không đồng nghĩa Microsoft loại bỏ Copilot khỏi Windows. Thay vào đó, hãng dường như đang thừa nhận rằng một phím tắt quen thuộc vẫn có giá trị thực tế với nhiều người dùng, đặc biệt là những người đã quen với bố cục bàn phím truyền thống hoặc cần sử dụng công nghệ hỗ trợ.
Từ nút gọi Copilot đến phím có thể đổi chức năng
Phím Copilot bắt đầu xuất hiện trên nhiều mẫu máy tính Windows 11 từ đầu năm 2024. Microsoft từng mô tả đây là thay đổi lớn đầu tiên đối với bàn phím Windows trong gần ba thập kỷ. Ý tưởng của công ty khá đơn giản: người dùng chỉ cần nhấn một nút vật lý để mở trợ lý AI, thay vì tìm Copilot trong hệ điều hành hoặc sử dụng tổ hợp phím.
Sự xuất hiện của phím mới cũng phản ánh kỳ vọng lớn mà Microsoft đặt vào AI trên máy tính cá nhân. Copilot được xem như một lối vào trực tiếp với các tính năng trợ lý, tìm kiếm và hỗ trợ công việc trong Windows. Trên một số laptop, nhà sản xuất đã bố trí phím này ở vị trí vốn thuộc về Ctrl phải hoặc phím mở menu ngữ cảnh.
Vấn đề nằm ở chỗ những phím bị thay thế không phải là thành phần dư thừa. Ctrl phải có thể được dùng trong nhiều tổ hợp phím, trong khi phím menu ngữ cảnh vẫn hữu ích với những người thường thao tác bằng bàn phím. Khi vị trí quen thuộc biến mất, người dùng phải thay đổi thói quen hoặc tìm cách sử dụng các phím thay thế.
Windows 11 cho phép khôi phục phím Ctrl phải
Trong hai bản Windows 11 Release Preview Build 26100.9539 và 26200.9539, dành cho các phiên bản 24H2 và 25H2, Microsoft đã bổ sung cài đặt cho phép thay đổi chức năng của phím Copilot.
Nếu được triển khai trên thiết bị, tùy chọn này dự kiến nằm tại Settings > Bluetooth & devices > Keyboard. Người dùng có thể chọn một trong các chức năng sau:
- Giữ phím Copilot ở chức năng mặc định để mở trợ lý AI.
- Đổi phím Copilot thành Ctrl phải.
- Đổi phím Copilot thành phím mở menu ngữ cảnh.
Tính năng được phát hành theo từng giai đoạn, vì vậy không phải mọi máy tính chạy Windows 11 đều nhìn thấy tùy chọn này ngay lập tức. Việc xuất hiện trong các bản Release Preview cho thấy Microsoft đang thu thập phản hồi trước khi cân nhắc mở rộng tới nhiều người dùng hơn.
Người dùng đang gặp vấn đề với bản cập nhật Windows 11 có thể tham khảo thêm thông tin về lỗi bị nghi liên quan đến bản cập nhật KB5121003 để phân biệt giữa tùy chọn bàn phím và các vấn đề hệ thống khác.
Vì sao Microsoft phải trả lại chức năng cũ?
Theo giải thích của Microsoft, một số mẫu máy đã dùng vị trí của Ctrl phải hoặc phím menu ngữ cảnh cho Copilot. Điều này tạo ra bất tiện với những người phụ thuộc vào các phím tắt cố định trong công việc hằng ngày.
Nhóm chịu ảnh hưởng rõ nhất có thể là người sử dụng trình đọc màn hình và các công cụ hỗ trợ tiếp cận. Với họ, thay đổi nhỏ trên bố cục bàn phím có thể làm gián đoạn quy trình thao tác, khiến việc học lại phím tắt mất thêm thời gian. Khả năng gán lại chức năng giúp họ duy trì cách sử dụng quen thuộc mà không phải mua bàn phím khác.
Đây cũng là cách tiếp cận cân bằng hơn đối với các nhà sản xuất máy tính. Microsoft vẫn có thể duy trì thiết kế bàn phím có logo Copilot, trong khi người dùng được quyền quyết định nút bấm đó phục vụ AI hay thực hiện chức năng truyền thống.
Không phải mọi tổ hợp với Ctrl phải đều hoạt động hoàn hảo
Việc đổi phím Copilot thành Ctrl phải không hoàn toàn giống việc sử dụng một phím Ctrl phải nguyên bản. Microsoft lưu ý rằng một số tổ hợp phím có Ctrl phải kết hợp với phím Windows hoặc Shift có thể không hoạt động như bình thường.
Trong các trường hợp đó, người dùng được khuyến nghị chuyển sang Ctrl trái. Đây là chi tiết quan trọng với những ai thường làm việc bằng phím tắt, chỉnh sửa văn bản hoặc sử dụng phần mềm yêu cầu tổ hợp phím đặc thù. Vì vậy, tùy chọn mới nên được xem là giải pháp khôi phục phần lớn thói quen sử dụng, không phải cam kết rằng mọi chức năng của phím cũ sẽ được tái tạo hoàn toàn.
Trước khi thay đổi, người dùng nên kiểm tra các ứng dụng thường dùng. Một số phần mềm có thể nhận diện vị trí hoặc mã phím theo cách riêng, trong khi phần mềm khác chỉ quan tâm tới chức năng Ctrl. Việc thử nghiệm trên bản Release Preview cũng cần được cân nhắc nếu máy tính đang phục vụ công việc quan trọng.
Phím Copilot đi một vòng rồi trở về vị trí cũ
Điểm đáng chú ý của câu chuyện nằm ở sự tương phản giữa mục tiêu ban đầu và hướng đi hiện tại. Microsoft từng muốn biến Copilot thành một phần hiện hữu trên mọi máy tính Windows mới. Việc dành riêng một phím vật lý cho trợ lý AI cho thấy hãng kỳ vọng người dùng sẽ thường xuyên gọi Copilot trong quá trình làm việc.
Tuy nhiên, thói quen sử dụng bàn phím không dễ thay đổi chỉ bằng cách bổ sung một tính năng. Với nhiều người, Ctrl phải hoặc phím menu ngữ cảnh có tần suất sử dụng ổn định và rõ ràng hơn một trợ lý AI chưa chắc được mở mỗi ngày. Khi lựa chọn giữa công cụ mới và thao tác quen thuộc, không phải ai cũng muốn hy sinh một phím chức năng đã tồn tại trong nhiều năm.
Nếu tùy chọn được phát hành rộng rãi, logo Copilot vẫn có thể nằm trên bàn phím nhưng chức năng thực tế sẽ phụ thuộc vào cài đặt của người dùng. Một chiếc laptop có phím Copilot vì thế không nhất thiết buộc chủ nhân phải sử dụng nút này để mở AI.
Microsoft không từ bỏ Copilot
Việc cho phép đổi chức năng phím không nên được hiểu là Microsoft rút lui khỏi chiến lược AI PC. Copilot vẫn là một thành phần quan trọng trong định hướng phát triển Windows, còn người dùng có nhu cầu vẫn có thể giữ nguyên chức năng mở trợ lý AI.
Thay đổi lần này cho thấy Microsoft đang điều chỉnh cách triển khai Copilot theo hướng linh hoạt hơn. Thay vì coi phím AI là lựa chọn duy nhất trên bàn phím mới, hãng cho phép người dùng quyết định cách tận dụng phần cứng. Đây có thể là lựa chọn hợp lý trong bối cảnh trải nghiệm AI trên máy tính vẫn đang tiếp tục phát triển.
Với người mua laptop Windows 11, phím Copilot từ nay không chỉ là một điểm nhấn quảng bá. Điều quan trọng hơn là kiểm tra máy có cho phép tùy biến hay không, phím đó đã thay thế vị trí nào và hệ điều hành đang cung cấp những tùy chọn nào trong phần cài đặt bàn phím.
Nhìn rộng hơn, câu chuyện cho thấy một nguyên tắc quen thuộc trong thiết kế sản phẩm công nghệ: tính năng mới chỉ thực sự hữu ích khi không làm mất đi sự tiện lợi của những thao tác người dùng đã hình thành. Phím Copilot có thể đã đi rất xa trong vai trò biểu tượng cho tương lai AI, nhưng cuối cùng vẫn cần quay lại phục vụ nhu cầu thực tế trên bàn phím Windows.
Trong thời gian chờ Microsoft hoàn tất quá trình triển khai, người dùng có thể theo dõi thêm các thay đổi liên quan tới những tính năng Windows 11 đang được thử nghiệm. Với các bản Preview, việc cập nhật nên được thực hiện có cân nhắc, đặc biệt trên máy tính dùng cho công việc hoặc học tập hằng ngày.
Honor Tiangong AXB35: Máy trạm AI 2 lít, RAM 128GB
Apple, Google và Samsung bị điều tra về âm thanh không gian
MacBook Neo: Laptop giá phổ thông với chip A18 Pro
Alpha Works ra mắt showroom đầu tiên, trình làng loạt sản phẩm 2026
7 thiết bị đeo định hình thói quen công nghệ mới
Bose QuietComfort Headphones 2 ra mắt màu giới hạn tại Việt Nam
AirPods 5 có ANC, giá từ 3,799 triệu đồng tại Việt Nam
