Sự phát triển của mạng xã hội đã biến người có ảnh hưởng, hay KOL, thành một lực lượng có khả năng tác động trực tiếp đến nhận thức và hành vi của cộng đồng. Từ một chiếc điện thoại, một cá nhân có thể xây dựng kênh nội dung, tạo xu hướng và tiếp cận lượng khán giả rất lớn.



Tuy nhiên, khi tầm ảnh hưởng mở rộng, hoạt động sáng tạo nội dung không còn chỉ là câu chuyện cá nhân. Mỗi phát ngôn, hình ảnh hay chiến dịch do KOL thực hiện đều có thể tạo ra tác động xã hội đáng kể. Vì vậy, vai trò của KOL đang được đặt trong một hệ sinh thái rộng hơn, với sự tham gia của cơ quan quản lý, nền tảng công nghệ, doanh nghiệp, báo chí, chuyên gia và cộng đồng.
Từ người tạo xu hướng đến đại sứ số
Tại Hội nghị KOL toàn quốc lần thứ I diễn ra ở Hà Nội vào ngày 18/8/2025, Liên minh Niềm tin số đưa ra cách tiếp cận rộng hơn về vị trí của người có ảnh hưởng. KOL không chỉ là những cá nhân tạo ra nội dung thu hút hoặc dẫn dắt thị hiếu, mà còn có thể đóng góp vào quá trình hình thành văn hóa số và quảng bá hình ảnh Việt Nam.
Theo Trung tướng Lê Xuân Minh, Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm công nghệ cao thuộc Bộ Công an, người có ảnh hưởng trên mạng xã hội đang trở thành một lực lượng đặc biệt trong kỷ nguyên số. Họ góp phần định hình nhận thức xã hội, thúc đẩy sáng tạo, dẫn dắt xu hướng và lan tỏa các giá trị của Việt Nam ra thế giới.
Cách gọi “đại sứ số” phản ánh sự thay đổi trong kỳ vọng dành cho KOL. Một đại sứ số không đơn thuần đại diện cho một sản phẩm hay thương hiệu, mà còn có thể đồng hành với đất nước trong việc phát triển kinh tế số, văn hóa số và xã hội số bền vững.
Ở góc độ thực tế, điều này đòi hỏi KOL phải cân nhắc kỹ hơn trước khi đăng tải nội dung. Một video giải trí, bài đánh giá sản phẩm hay phát ngôn cá nhân đều có thể được chia sẻ rộng rãi ngoài phạm vi người theo dõi ban đầu. Khi thông tin thiếu chính xác, thiếu bối cảnh hoặc cổ súy hành vi nguy hiểm, hậu quả có thể lan rộng rất nhanh.
Sức ảnh hưởng luôn đi cùng trách nhiệm
Lượng người theo dõi lớn mang lại cho KOL nhiều cơ hội nghề nghiệp, nhưng đồng thời cũng tạo ra yêu cầu cao hơn về trách nhiệm, tiêu chuẩn cộng đồng và văn hóa ứng xử. Khán giả, đặc biệt là người trẻ, thường xem những người sáng tạo nội dung như nguồn tham khảo trong mua sắm, giải trí, lối sống và cả cách nhìn nhận các vấn đề xã hội.
Vì thế, trách nhiệm của KOL có thể bắt đầu từ những nguyên tắc rất cơ bản: phân biệt rõ nội dung quảng cáo, kiểm tra thông tin trước khi chia sẻ, không khai thác nỗi sợ để câu tương tác và tôn trọng quyền riêng tư của người khác. Khi đề cập đến trẻ em, các vụ việc nhạy cảm hoặc vấn đề liên quan đến an ninh mạng, sự cẩn trọng càng cần được đặt lên hàng đầu.
Trung tướng Lê Xuân Minh cho rằng ảnh hưởng lớn phải đi cùng trách nhiệm cao. Các cơ quan quản lý và nền tảng công nghệ cũng cần phối hợp để định hướng, hỗ trợ và tạo ra môi trường lành mạnh, trong đó KOL có thể phát huy sức lan tỏa theo hướng tích cực.
Đây không phải trách nhiệm của riêng người sáng tạo. Nền tảng cần có cơ chế bảo vệ người dùng và xử lý nội dung vi phạm; doanh nghiệp cần minh bạch trong hoạt động hợp tác; cơ quan quản lý cần cung cấp thông tin, hướng dẫn và thiết lập những chuẩn mực phù hợp. Một môi trường số đáng tin cậy chỉ hình thành khi các bên cùng chia sẻ trách nhiệm.
Những vấn đề này cũng được đặt trong bối cảnh rộng hơn tại KOL Summit 2026, nơi AI, khủng hoảng niềm tin và tương lai của ảnh hưởng số được xem là các chủ đề trọng tâm.
Mạng lưới địa phương giúp KOL kết nối tốt hơn
Thay vì để các KOL hoạt động riêng lẻ, Liên minh Niềm tin số đang từng bước xây dựng mạng lưới kết nối giữa người có ảnh hưởng với cơ quan quản lý, doanh nghiệp, nền tảng, báo chí và chuyên gia. Mô hình này được cụ thể hóa thông qua các Câu lạc bộ Niềm tin số tại địa phương.
Tại Hội nghị KOL toàn quốc lần thứ II, dự kiến có 34 câu lạc bộ địa phương cùng tham gia. Mạng lưới này được kỳ vọng tạo thêm không gian để các nhà sáng tạo chia sẻ kinh nghiệm, tiếp cận hỗ trợ và cùng xử lý những vấn đề phát sinh trong quá trình làm nghề.
Giá trị của mô hình địa phương nằm ở khả năng gắn hoạt động trên mạng với nhu cầu thực tế của từng cộng đồng. Một KOL am hiểu địa bàn có thể truyền tải thông tin an toàn, dễ tiếp cận và phù hợp với nhóm khán giả cụ thể. Ngược lại, cơ quan quản lý và tổ chức xã hội cũng có thêm kênh để lắng nghe phản hồi từ người dùng mạng.
Việc hình thành mạng lưới còn giúp giảm khoảng cách giữa các bên. KOL có thể nhận được thông tin chính thống khi xử lý chủ đề nhạy cảm, doanh nghiệp hiểu rõ hơn yêu cầu về trách nhiệm xã hội, còn nền tảng có thêm góc nhìn về các rủi ro đang xuất hiện trong cộng đồng.
Chiến dịch Không Một Mình cho thấy sức lan tỏa có thể tạo thay đổi
Một ví dụ tiêu biểu cho việc biến sức ảnh hưởng thành hành động cộng đồng là chiến dịch Không Một Mình, được triển khai trong năm 2025. Chiến dịch tập trung nâng cao nhận thức, bảo vệ trẻ em và thanh thiếu niên trước nguy cơ bị dụ dỗ, thao túng và bắt cóc trên môi trường trực tuyến.
Hoạt động này quy tụ hơn 1.000 KOL, nhà sáng tạo nội dung, nghệ sĩ, chuyên gia cùng nhiều lực lượng xã hội. Các nội dung của chiến dịch tạo ra hơn 1,5 tỷ lượt xem và lan tỏa tới hơn 6.100 điểm trường trên toàn quốc.
Những con số trên cho thấy KOL có thể đưa một thông điệp xã hội đến lượng khán giả rất lớn trong thời gian ngắn. Quan trọng hơn, nội dung về an toàn trực tuyến có thể được truyền tải bằng ngôn ngữ gần gũi, dễ hiểu và phù hợp với thói quen tiếp nhận của trẻ em, thanh thiếu niên cũng như phụ huynh.
Chiến dịch Không Một Mình được vinh danh ở hạng mục Dự án vì Việt Nam tôi tại WeChoice Awards 2025. Theo ông Nguyễn Tiến Cường, Tổng Thư ký Liên minh Niềm tin số, kết quả này là sự đóng góp của nhiều lực lượng, gồm cơ quan quản lý, các bộ, ngành, cơ quan của Liên Hợp Quốc, thầy cô giáo, chiến sĩ công an, nhà sáng tạo, nghệ sĩ và chuyên gia.
Không gian mạng ngày càng quan trọng đối với mỗi người và với đất nước. Trẻ em đang lớn lên, học tập và hoàn thiện bản thân trên môi trường này, vì vậy cần nỗ lực tập thể để bảo vệ các em tốt hơn.
Thông điệp của chiến dịch cũng cho thấy một hướng đi đáng chú ý: thay vì chỉ cảnh báo rủi ro, hoạt động truyền thông cần giúp người dùng biết rằng họ có thể tìm kiếm sự hỗ trợ khi gặp vấn đề. Trẻ em và thanh thiếu niên không nên phải tự đối mặt với các nguy cơ trực tuyến.
KOL Summit 2026 đặt trọng tâm vào niềm tin số
Hội nghị KOL toàn quốc lần thứ II, còn gọi là KOL Summit 2026, mang chủ đề “KOL với hành trình kiến tạo niềm tin số” và thông điệp “Viral có tâm – Ảnh hưởng có tầm”. Sự kiện dự kiến diễn ra ngày 7/9/2026 tại Trung tâm Hội nghị ThiSky Hall Sala, TP. Hồ Chí Minh.
Diễn đàn do Liên minh Niềm tin số dẫn dắt, dưới sự bảo trợ của Bộ Công an, phối hợp tổ chức cùng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Hiệp hội An ninh mạng quốc gia và VCCorp. Sự kiện dự kiến có hơn 100 cơ quan, doanh nghiệp, tổ chức được xét duyệt tham gia, cùng hơn 1.000 nghệ sĩ, KOL, nhà sáng tạo nội dung và chuyên gia.
Chương trình gồm các phiên chuyên đề, đối thoại, hội nghị toàn thể và hoạt động trải nghiệm. Nội dung tập trung vào những vấn đề đang ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường số như AI, khủng hoảng niềm tin và tương lai của ảnh hưởng số.
Trong bối cảnh công cụ AI giúp tạo hình ảnh, video và văn bản nhanh hơn, ranh giới giữa nội dung thật và nội dung giả ngày càng khó nhận biết. KOL có thể góp phần giải thích công nghệ, nâng cao kỹ năng kiểm chứng và hướng khán giả đến những nguồn thông tin đáng tin cậy. Ngược lại, việc sử dụng AI để tạo nội dung gây hiểu lầm hoặc thao túng cảm xúc có thể làm suy giảm niềm tin của cộng đồng.
Bộ tiêu chuẩn tín nhiệm có thể tạo ranh giới an toàn
Việc xây dựng bộ tiêu chuẩn tín nhiệm dành cho người có ảnh hưởng được kỳ vọng tạo ra một “ranh giới an toàn” để KOL làm nghề. Những tiêu chuẩn này có thể trở thành cơ sở tham khảo cho cá nhân sáng tạo nội dung, nhãn hàng, nền tảng và các tổ chức khi hợp tác.
Điều quan trọng là tiêu chuẩn cần được hiểu như công cụ định hướng thay vì chỉ là một danh sách điều kiện. KOL cần biết mình nên công khai thông tin nào, xử lý sai sót ra sao, bảo vệ khán giả trẻ thế nào và cân bằng giữa quyền biểu đạt với trách nhiệm xã hội.
Với doanh nghiệp, việc lựa chọn KOL cũng không nên chỉ dựa trên lượt xem hoặc số người theo dõi. Mức độ minh bạch, lịch sử nội dung, cách ứng xử với cộng đồng và khả năng chịu trách nhiệm khi có sự cố đều là những yếu tố cần được xem xét.
Nhìn rộng hơn, xây dựng niềm tin số là quá trình lâu dài. KOL có thể là một mắt xích quan trọng, nhưng không thể thay thế vai trò của gia đình, nhà trường, cơ quan quản lý hay nền tảng công nghệ. Khi mỗi bên thực hiện đúng phần việc của mình, sức ảnh hưởng trên mạng mới có thể chuyển hóa thành giá trị bền vững ngoài đời thực.
Trong quá trình này, những câu chuyện về người tạo niềm tin trên mạng cho thấy uy tín không chỉ đến từ mức độ nổi tiếng, mà còn được hình thành qua sự chính xác, nhất quán và tinh thần phục vụ cộng đồng.
