Dũng Virgo
Nỗi lo tài khoản Facebook hoặc Zalo bị người khác theo dõi, đọc thông tin hay đăng nhập trái phép là điều nhiều người dùng gặp phải. Không phải lúc nào nguyên nhân cũng đến từ một cuộc tấn công phức tạp. Việc để lộ mật khẩu, đăng nhập trên máy tính dùng chung, quên thoát tài khoản khỏi điện thoại cũ hoặc bấm vào liên kết lừa đảo đều có thể khiến thông tin đăng nhập rơi vào tay người khác.
May mắn là Facebook và Zalo đều có công cụ giúp kiểm tra những thiết bị đang truy cập tài khoản. Người dùng nên xem lại danh sách này định kỳ, đặc biệt sau khi đăng nhập trên thiết bị lạ hoặc nhận thấy tài khoản có hoạt động bất thường.
Vì sao tài khoản Facebook và Zalo có thể bị truy cập?
Một tài khoản có thể xuất hiện phiên đăng nhập ngoài ý muốn vì nhiều lý do. Trường hợp phổ biến là người dùng sử dụng cùng một mật khẩu cho nhiều dịch vụ, sau đó một dịch vụ bị lộ dữ liệu. Kẻ xấu có thể thử thông tin đó trên Facebook, Zalo hoặc các nền tảng khác.
Ngoài ra, việc lưu mật khẩu trên máy tính công cộng, cho người khác mượn điện thoại, cài ứng dụng không rõ nguồn gốc hoặc cung cấp mã xác thực cho người lạ cũng làm tăng rủi ro. Những tin nhắn giả mạo thông báo khóa tài khoản, yêu cầu xác minh danh tính hay nhận quà thường được dùng để dụ người dùng nhập tên đăng nhập và mật khẩu vào trang web giả.
Do đó, kiểm tra lịch sử hoặc danh sách thiết bị đăng nhập không chỉ dành cho người nghi ngờ tài khoản đã bị xâm nhập. Đây là một bước bảo trì bảo mật đơn giản, giúp phát hiện sớm các phiên truy cập không còn cần thiết.
Kiểm tra thiết bị đang đăng nhập Facebook
Thực hiện trên điện thoại
- Mở ứng dụng Facebook và nhấn biểu tượng ba dấu gạch ngang ở góc trên bên phải.
- Chọn Cài đặt và quyền riêng tư, sau đó mở Cài đặt.
- Trong nhóm tùy chọn bảo mật, chọn Mật khẩu và bảo mật.
- Nhấn Nơi bạn đăng nhập để xem các thiết bị và phiên truy cập hiện có.
Danh sách này có thể cho biết tài khoản đang được mở trên điện thoại, máy tính hoặc thiết bị khác. Người dùng nên đối chiếu với những thiết bị mình thường sử dụng và thời điểm đăng nhập gần đây.
Nếu xuất hiện một thiết bị không nhận ra, hãy chọn phiên đó để đăng xuất. Sau khi kết thúc phiên lạ, nên đổi mật khẩu Facebook ngay, đặc biệt khi nghi ngờ thông tin đăng nhập đã bị người khác biết.
Thực hiện trên máy tính
- Đăng nhập Facebook bằng trình duyệt, nhấp vào ảnh đại diện ở góc trên bên phải.
- Chọn Cài đặt & quyền riêng tư rồi mở Cài đặt.
- Chọn Mật khẩu và bảo mật.
- Tại mục Nơi bạn đã đăng nhập, mở phần tài khoản để xem danh sách thiết bị và vị trí truy cập.
Khi phát hiện một phiên đăng nhập đáng ngờ, người dùng có thể chọn thiết bị tương ứng để kết thúc phiên. Nếu không chắc phiên nào là của mình, cách an toàn hơn là đăng xuất khỏi các thiết bị không còn sử dụng, sau đó thay đổi mật khẩu.
Thiết lập cảnh báo và xác thực hai yếu tố cho Facebook
Kiểm tra danh sách thiết bị chỉ giúp phát hiện vấn đề sau khi phiên truy cập đã xuất hiện. Để nhận biết sớm hơn, người dùng nên bật thông báo khi Facebook phát hiện đăng nhập từ thiết bị hoặc vị trí mới.
Trong ứng dụng Facebook, truy cập Cài đặt và quyền riêng tư > Cài đặt > Mật khẩu và bảo mật > Cảnh báo đăng nhập. Tại đây, người dùng lựa chọn nơi nhận thông báo phù hợp.
Facebook cũng hỗ trợ xác thực hai yếu tố. Tính năng này yêu cầu thêm một bước xác minh khi có đăng nhập mới, nhờ đó mật khẩu bị lộ chưa chắc đã đủ để người khác truy cập tài khoản. Người dùng có thể tìm tùy chọn này tại Cài đặt và quyền riêng tư > Cài đặt > Mật khẩu và bảo mật > Xác thực hai yếu tố, sau đó làm theo hướng dẫn trên màn hình.
Cách xem thiết bị đăng nhập tài khoản Zalo
- Mở ứng dụng Zalo trên điện thoại.
- Vào mục Tài khoản và bảo mật.
- Chọn Thiết bị đăng nhập.
Zalo sẽ hiển thị các thiết bị đang đăng nhập tài khoản. Người dùng cần kiểm tra xem danh sách này có khớp với điện thoại, máy tính hoặc thiết bị mình đang sử dụng hay không.
Nếu thấy một thiết bị lạ, hãy đăng xuất khỏi thiết bị đó ngay. Sau đó, người dùng nên đổi mật khẩu và rà soát lại các thông tin bảo mật liên quan. Không nên bỏ qua những phiên đăng nhập cũ trên máy tính dùng chung hoặc thiết bị đã cho người khác mượn.
Trong trường hợp thường xuyên sử dụng Zalo trên nhiều thiết bị, việc kiểm tra cần dựa trên cả tên thiết bị và thời điểm truy cập. Một thiết bị quen thuộc nhưng đã lâu không dùng vẫn nên được đăng xuất nếu không còn nhu cầu duy trì phiên đăng nhập.
Dấu hiệu cho thấy tài khoản Zalo có thể gặp vấn đề
Danh sách thiết bị đăng nhập là dấu hiệu trực tiếp nhất, nhưng người dùng cũng nên chú ý đến các thay đổi bất thường trong quá trình sử dụng. Một biểu hiện đáng lưu ý là tin nhắn trên Zalo chuyển sang trạng thái đã đọc dù chủ tài khoản chưa mở cuộc trò chuyện.
Bên cạnh đó, việc mật khẩu hoặc một số thông tin cá nhân bị thay đổi mà người dùng không thực hiện cũng có thể cho thấy tài khoản đã bị người khác truy cập. Nếu gặp tình huống này, không nên tiếp tục sử dụng mật khẩu cũ. Hãy ưu tiên đổi mật khẩu, đăng xuất khỏi thiết bị lạ và kiểm tra lại toàn bộ thông tin tài khoản.
Trạng thái tin nhắn đôi khi có thể thay đổi do người dùng mở cuộc trò chuyện trên thiết bị khác. Vì vậy, một dấu hiệu đơn lẻ chưa đủ để kết luận tài khoản bị theo dõi. Tuy nhiên, nếu nhiều biểu hiện xuất hiện cùng lúc, người dùng cần xử lý như một sự cố bảo mật.
Người dùng muốn xem thêm cách đọc tin nhắn mà không làm hiện trạng thái đã xem có thể tham khảo hướng dẫn đọc tin nhắn Zalo không hiện “Đã xem”. Tuy nhiên, thủ thuật này khác với dấu hiệu tin nhắn tự chuyển sang trạng thái đã đọc do truy cập ngoài ý muốn.
Cần làm gì ngay khi phát hiện phiên đăng nhập lạ?
- Kết thúc phiên truy cập: Đăng xuất thiết bị không nhận diện được từ phần quản lý đăng nhập của Facebook hoặc Zalo.
- Đổi mật khẩu: Tạo mật khẩu mới, dài và khó đoán; không dùng lại mật khẩu của email, mạng xã hội hay dịch vụ khác.
- Bật bảo mật bổ sung: Kích hoạt xác thực hai yếu tố trên Facebook và các tùy chọn bảo mật hai lớp mà Zalo cung cấp.
- Kiểm tra thông tin tài khoản: Rà soát số điện thoại, email, mật khẩu và các dữ liệu cá nhân xem có bị thay đổi hay không.
- Cẩn trọng với liên kết: Không nhập mật khẩu hoặc mã xác thực vào trang web được gửi từ tin nhắn, email và tài khoản không rõ danh tính.
Trong trường hợp không thể đăng nhập hoặc mật khẩu đã bị thay đổi, người dùng nên sử dụng quy trình khôi phục tài khoản chính thức của nền tảng. Không cung cấp mã xác minh cho bất kỳ người tự xưng là nhân viên hỗ trợ nào qua tin nhắn cá nhân.
Thói quen giúp giảm nguy cơ mất tài khoản
Mật khẩu riêng cho từng dịch vụ là nguyên tắc quan trọng nhất. Người dùng cũng nên tránh lưu thông tin đăng nhập trên máy tính công cộng, luôn đăng xuất sau khi sử dụng thiết bị của người khác và cập nhật ứng dụng từ nguồn đáng tin cậy.
Các thiết bị đã lâu không cập nhật có thể tiềm ẩn rủi ro bảo mật. Vì vậy, bên cạnh việc bảo vệ tài khoản mạng xã hội, người dùng nên duy trì hệ điều hành và ứng dụng ở phiên bản được hỗ trợ. Khi nhận được lời mời đăng nhập, yêu cầu xác minh hoặc cảnh báo khẩn cấp, hãy kiểm tra kỹ địa chỉ trang web trước khi cung cấp bất kỳ thông tin nào.
Kiểm tra thiết bị đăng nhập chỉ mất vài phút nhưng có thể giúp phát hiện sớm truy cập bất thường. Thực hiện định kỳ, kết hợp mật khẩu mạnh và xác thực hai yếu tố sẽ tạo thêm lớp bảo vệ cần thiết cho Facebook, Zalo cũng như dữ liệu cá nhân.
Lỗ hổng 7-Zip đe dọa máy tính Windows, đã có bản vá
Router vẫn chạy tốt nhưng có thể đã lỗi thời về bảo mật
Android 6 hết hỗ trợ: Người dùng cần làm gì để an toàn?
Người dùng ngân hàng nên tắt ngay hai quyền trên điện thoại
Đặt router WiFi dưới sàn có làm mạng yếu hơn không?
Cách đọc tin nhắn Zalo mà không hiện “Đã xem”
WiFi nhà yếu hơn hàng xóm: Nguyên nhân và cách khắc phục
