Dũng Virgo
Thị trường xe máy điện Việt Nam đang bước vào giai đoạn cạnh tranh đa dạng hơn. Nếu trước đây xe điện thường được nhắc đến trong phạm vi phương tiện dành cho học sinh, sinh viên, sự xuất hiện của nhiều doanh nghiệp mới đã mở rộng cuộc chơi sang công nghệ pin, giao vận, phần mềm, năng lượng tái tạo và sản xuất quy mô lớn.
Điểm đáng chú ý là các thương hiệu trong nước không đi theo cùng một công thức. Có doanh nghiệp tập trung xây dựng danh mục sản phẩm rộng và mạng lưới phân phối lớn. Có hãng ưu tiên hiệu năng, tự phát triển các bộ phận quan trọng. Một số đơn vị lại xem xe chỉ là thành phần trong hệ sinh thái vận hành lớn hơn.
Dưới đây là 5 cái tên thể hiện khá rõ những hướng tiếp cận khác nhau của ngành xe máy điện “Made in Vietnam”.
Bức tranh cạnh tranh ngày càng phân hóa
Sự phát triển của xe máy điện không chỉ được đo bằng số lượng mẫu xe bán ra. Với người dùng cá nhân, những yếu tố như quãng đường sau mỗi lần sạc, độ ổn định của pin, điểm bảo dưỡng và khả năng sửa chữa có ý nghĩa lớn. Trong khi đó, khách hàng giao hàng hoặc doanh nghiệp vận tải lại quan tâm nhiều hơn đến thời gian phương tiện phải dừng, chi phí vận hành và khả năng thay pin nhanh.
Vì vậy, một thương hiệu có thể chọn phát triển xe phổ thông cho số đông, còn thương hiệu khác tập trung vào nhóm khách hàng cần hiệu năng cao hoặc vận hành liên tục. Sự phân hóa này khiến thị trường trong nước không còn chỉ là cuộc đua về kiểu dáng và giá bán.
<
| Thương hiệu | Hướng đi chính | Điểm đáng chú ý |
|---|---|---|
| VinFast | Mở rộng quy mô và danh mục | Vị thế dẫn đầu, độ phủ sản phẩm và thị trường |
| Dat Bike | Công nghệ và hiệu năng | Tự phát triển nhiều thành phần cốt lõi |
| Selex Motors | Giao vận và đổi pin | Xây dựng hệ thống xe, pin và trạm thay pin |
| PEGA | Sản xuất, phân phối xe điện | Tham gia thị trường từ giai đoạn đầu |
| AVES | Xe điện thông minh và hệ sinh thái | Kết hợp phương tiện, năng lượng tái tạo và IoT |
VinFast: lợi thế từ quy mô và độ phủ
VinFast là thương hiệu có vị trí nổi bật nhất trong nhóm xe máy điện Việt Nam hiện nay. Doanh nghiệp thuộc Tập đoàn Vingroup, thành lập năm 2017 và đặt trụ sở tại Hải Phòng. Cuối năm 2018, hãng giới thiệu Klara, mẫu xe máy điện đầu tiên, qua đó bắt đầu mở rộng hoạt động sang phân khúc xe hai bánh.
Sau giai đoạn khởi đầu với một mẫu xe, VinFast đã xây dựng danh mục sản phẩm trải rộng hơn, phục vụ nhiều nhóm người dùng. Đây là một trong những điểm khác biệt lớn của hãng so với các doanh nghiệp có quy mô nhỏ hơn: xe máy điện không chỉ được phát triển như một sản phẩm đơn lẻ mà nằm trong kế hoạch sản xuất và phân phối rộng trên thị trường.
Theo số liệu được dẫn trong nguồn tham khảo, doanh số xe máy điện VinFast trong 7 tháng đầu năm 2026 tăng 170,1%. Mức tăng này củng cố vị trí dẫn đầu của hãng tại Việt Nam. Lợi thế của VinFast đến từ khả năng đầu tư, độ nhận diện thương hiệu và mạng lưới tiếp cận khách hàng, trong bối cảnh xe điện đang dần được quan tâm nhiều hơn.
Hướng đi của VinFast cho thấy quy mô vẫn là yếu tố quan trọng trong ngành xe hai bánh điện. Một sản phẩm tốt cần đi kèm hệ thống bán hàng, dịch vụ và năng lực cung ứng đủ lớn để người dùng yên tâm sử dụng lâu dài.
Dat Bike: lấy công nghệ làm trọng tâm
Dat Bike chọn một con đường khác khi đặt trọng tâm vào nghiên cứu, hiệu năng và khả năng làm chủ công nghệ. Thương hiệu được thành lập năm 2019 bởi Nguyễn Bá Cảnh Sơn, một kỹ sư phần mềm từng làm việc tại Silicon Valley.
Thay vì cạnh tranh chủ yếu bằng giá, Dat Bike theo đuổi những mẫu xe có quãng đường hoạt động dài và khả năng vận hành cao hơn. Quantum S1 được công bố có phạm vi hoạt động lên tới 285 km, trong khi ERA có quãng đường 200 km sau một lần sạc. Đây là những thông số giúp thương hiệu tạo sự khác biệt trong nhóm khách hàng quan tâm đến khả năng di chuyển đường dài.
Dat Bike cũng chủ động nghiên cứu và phát triển nhiều bộ phận quan trọng, gồm pin, hệ thống quản lý pin, hệ truyền động và bộ sạc tích hợp. Việc kiểm soát các thành phần cốt lõi giúp hãng có thêm dư địa để tối ưu hiệu năng, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào các giải pháp có sẵn.
Trong 7 tháng đầu năm 2026, số lượng xe Dat Bike bán ra tăng 49,5% theo Motorcycles Data. Thương hiệu đồng thời mở rộng hệ thống cửa hàng và dịch vụ tại cả ba miền, với cộng đồng người dùng lên tới hàng trăm nghìn người sau hơn 7 năm phát triển.
Công nghệ sạc tích hợp của Dat Bike cũng được đề cử tại hạng mục “Giải pháp thúc đẩy chuyển đổi xanh” của Better Choice Awards 2026. Bạn đọc quan tâm đến các tiêu chuẩn và sáng kiến xanh có thể xem thêm bài viết về tiêu chuẩn xanh tại Better Choice Awards 2026.
Selex Motors: giải bài toán vận hành liên tục
Selex Motors không bắt đầu bằng việc nhắm đến toàn bộ người dùng cá nhân. Doanh nghiệp được thành lập năm 2018 bởi Nguyễn Hữu Phước Nguyên, Nguyễn Trọng Hải và Nguyễn Đình Quảng, với trọng tâm là xe điện phục vụ giao hàng và logistics.
Đây là nhóm khách hàng có yêu cầu rất khác so với người đi làm hoặc hộ gia đình. Xe giao hàng có thể phải hoạt động nhiều giờ mỗi ngày, di chuyển liên tục và hạn chế tối đa thời gian chờ sạc. Từ nhu cầu đó, Selex xây dựng mô hình đổi pin tự động. Thay vì đưa cả xe vào thời gian sạc, người dùng có thể thay pin tại các trạm được bố trí trong mạng lưới.
Trong hệ thống của Selex, chiếc xe chỉ là một phần. Mô hình còn bao gồm bộ pin, trạm đổi pin và nền tảng quản lý vận hành. Doanh nghiệp cho biết hệ thống pin của mình có khả năng tương thích với khoảng 70% xe điện hiện có trên thị trường.
Định hướng chuyên biệt giúp Selex tập trung giải quyết một vấn đề cụ thể: làm thế nào để phương tiện điện đáp ứng cường độ hoạt động cao của ngành giao vận. Doanh nghiệp đã huy động 2,1 triệu USD tại vòng hạt giống và thêm 3 triệu USD thông qua trái phiếu chuyển đổi. Đây là dấu hiệu cho thấy mô hình hạ tầng đi kèm xe điện đang thu hút sự quan tâm của nhà đầu tư.
PEGA: một trong những người tham gia từ sớm
PEGA có lịch sử lâu hơn nhiều thương hiệu xe điện mới xuất hiện gần đây. Tiền thân của doanh nghiệp là HKbike, thành lập năm 2012 và đổi tên thành PEGA vào năm 2016. Người sáng lập thương hiệu là Lê Hoàng Long.
PEGA tham gia thị trường từ thời điểm xe điện tại Việt Nam vẫn chủ yếu gắn với học sinh, sinh viên. Khi đó, người dùng thường quan tâm đến phương tiện có thiết kế dễ sử dụng, chi phí hợp lý và tốc độ vừa phải hơn là các tính năng kết nối hay hiệu năng cao.
Doanh nghiệp định vị mình là đơn vị Việt Nam tự chủ từ thiết kế, nghiên cứu, sản xuất, lắp ráp đến phân phối. PEGA từng đặt mục tiêu nội địa hóa 70% và có thời điểm phát triển mạng lưới vượt 230 showroom trên toàn quốc.
Danh mục của hãng gồm cả xe đạp điện và xe máy điện, với những cái tên như Crazy Bull, X-men Plus và Maxxer. Dù bối cảnh thị trường đã thay đổi đáng kể, PEGA vẫn là ví dụ cho thấy ngành xe điện Việt Nam đã hình thành từ nhiều năm trước khi xu hướng điện hóa trở nên sôi động như hiện nay.
So với các thương hiệu nhấn mạnh vào phần mềm, pin hoặc hệ sinh thái, PEGA đại diện cho hướng đi thiên về làm chủ sản phẩm và xây dựng thị trường thông qua hệ thống phân phối.
AVES: đặt xe điện trong hệ sinh thái rộng hơn
AVES là gương mặt mới nhất trong danh sách này. Doanh nghiệp được thành lập ngày 9/9/2026 với vốn điều lệ 30 tỷ đồng, do Nguyễn Văn Thanh, cựu CEO Green SM, làm nhà sáng lập kiêm CEO. Đội ngũ sáng lập còn có Lê Hoàng Long, người từng điều hành PEGA/HKbike và phụ trách mảng xe máy điện tại VinFast.
AVES dự kiến phát triển xe hai bánh và ba bánh chạy điện. Doanh nghiệp đang xây dựng nhà máy cùng trung tâm nghiên cứu và phát triển tại Hưng Yên, với kế hoạch giới thiệu những sản phẩm đầu tiên, gồm xe máy điện và xe đạp điện, vào giữa năm 2027.
Điểm đáng chú ý nằm ở cách AVES xác định phạm vi hoạt động. Bên cạnh xe điện thông minh, thương hiệu còn đặt ba trụ cột gồm năng lượng tái tạo và IoT. Điều này cho thấy AVES không chỉ muốn bán một phương tiện, mà hướng đến khả năng kết nối xe với dữ liệu, hạ tầng năng lượng và các dịch vụ thông minh.
Do mới ở giai đoạn chuẩn bị sản phẩm, AVES vẫn cần thời gian để chứng minh năng lực sản xuất, chất lượng dịch vụ và khả năng thương mại hóa. Tuy nhiên, sự xuất hiện của doanh nghiệp cho thấy ngành xe điện tiếp tục thu hút những nhân sự đã có kinh nghiệm trong nhiều giai đoạn khác nhau của thị trường.
Người dùng sẽ được hưởng lợi từ nhiều lựa chọn hơn
Năm thương hiệu trên phản ánh 5 hướng tiếp cận khá rõ: VinFast dựa vào quy mô, Dat Bike tập trung vào công nghệ, Selex Motors giải quyết nhu cầu đổi pin cho giao vận, PEGA duy trì nền tảng sản xuất và phân phối lâu năm, còn AVES thử mở rộng xe điện sang năng lượng và IoT.
Với người mua, sự đa dạng này tạo ra nhiều lựa chọn hơn nhưng cũng đòi hỏi đánh giá kỹ trước khi quyết định. Người đi lại hằng ngày nên quan tâm đến phạm vi hoạt động thực tế, thời gian sạc, chi phí thay pin hoặc sửa chữa và độ phủ trạm dịch vụ. Người chạy giao hàng cần xem xét khả năng vận hành liên tục, phương án đổi pin và tổng chi phí sở hữu.
Thị trường xe máy điện Việt Nam vì thế sẽ không chỉ cạnh tranh ở thiết kế hay giá bán. Khả năng làm chủ công nghệ, xây dựng hệ thống hậu mãi và tạo ra trải nghiệm sử dụng ổn định mới là những yếu tố quyết định thương hiệu nào có thể phát triển bền vững trong giai đoạn tiếp theo.
Trung Quốc triệu hồi 4,3 triệu ô tô điện vì tay nắm cửa
Honda SH Mode 2026: Giá từ 60,79 triệu, thêm nhiều nâng cấp
Bốn hãng xe điện Trung Quốc sụp đổ và bài học cho người mua
Xe điện Trung Quốc tại Thái Lan mất giá, thiếu phụ tùng ra sao?
Vì sao xe Skoda ở Nga 10 năm chưa gỉ, xe Trung Quốc gỉ sớm?
VinFast Grand Premia sắp ra mắt: Bản nâng cấp của Evo?
Honda CBF 150-SF tái xuất: Huyền thoại RR150 có còn sức hút?
