NAPAS, Mastercard và Payoo phối hợp cùng Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam khởi động chương trình an sinh xã hội thường niên “Chạm sẻ chia, Trao hy vọng 2026”. Năm nay, chương trình dành 2.010 suất tầm soát ung thư miễn phí cho phụ nữ yếu thế, phụ nữ dân tộc thiểu số và những người đang gặp khó khăn trong việc tiếp cận dịch vụ y tế.




Sự kiện khởi động diễn ra ngày 25/9/2026 tại Hà Nội. Khác với các năm trước, hoạt động năm nay được mở rộng đến bốn địa phương thuộc những vùng địa lý khác nhau, gồm Ninh Bình, Đà Nẵng, Đắk Lắk và Cần Thơ. Đây là bước phát triển đáng chú ý của một sáng kiến sử dụng các giao dịch thanh toán và hoạt động cộng đồng để gây quỹ chăm sóc sức khỏe.
Đưa dịch vụ tầm soát đến gần phụ nữ khó khăn
Trong thực tế, cơ hội kiểm tra sức khỏe định kỳ giữa các nhóm dân cư vẫn còn chênh lệch. Phụ nữ sống ở vùng sâu, vùng xa hoặc khu vực có đông đồng bào dân tộc thiểu số thường phải đối mặt với khoảng cách địa lý, chi phí đi lại và hạn chế về điều kiện kinh tế khi muốn tiếp cận dịch vụ chuyên khoa.
Theo số liệu Bộ Y tế được dẫn trong chương trình, đến năm 2020 chỉ 28,2% phụ nữ trong độ tuổi 30-49 từng được sàng lọc ung thư cổ tử cung. Với ung thư vú, tỷ lệ phụ nữ chủ động tự khám vú hằng tháng là 18,8%, trong khi 22,4% từng được khám lâm sàng. Việc chụp X-quang tuyến vú cũng có sự khác biệt rõ rệt giữa thành thị và nông thôn, lần lượt khoảng 32% và 18% ở nhóm tuổi mục tiêu.
Những con số này cho thấy việc phổ biến kiến thức sức khỏe là cần thiết, nhưng chưa đủ. Các chương trình hỗ trợ cần đồng thời giảm rào cản về chi phí, di chuyển và khả năng tiếp cận cơ sở y tế. “Chạm sẻ chia, Trao hy vọng 2026” được triển khai theo hướng đó khi đưa hoạt động sàng lọc tới những địa bàn có nhiều phụ nữ khó khăn.
Ba nhóm ung thư được hỗ trợ kiểm tra
Mỗi người thụ hưởng chương trình được hỗ trợ tầm soát ba loại ung thư phổ biến gồm ung thư vú, ung thư buồng trứng và ung thư cổ tử cung. Bên cạnh chi phí khám, chương trình còn hỗ trợ đi lại và trao tặng một số nhu yếu phẩm.
Cách tiếp cận này giúp hoạt động hỗ trợ thiết thực hơn với người dân ở xa cơ sở y tế. Việc được cung cấp thông tin, hướng dẫn và kiểm tra ban đầu cũng có thể giúp phụ nữ chủ động hơn trong việc theo dõi sức khỏe, thay vì chỉ tìm đến bệnh viện khi đã xuất hiện triệu chứng rõ rệt.
Bốn địa phương nằm trong kế hoạch triển khai năm 2026
Trong năm 2026, chương trình mở rộng phạm vi đến bốn vùng gồm đồng bằng Bắc Bộ, duyên hải Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và đồng bằng sông Cửu Long. Các địa phương được lựa chọn là Ninh Bình, Đà Nẵng, Đắk Lắk và Cần Thơ.
- Ninh Bình: đại diện cho khu vực đồng bằng Bắc Bộ, đồng thời gắn với câu chuyện về những phụ nữ chèo đò mưu sinh tại Tràng An.
- Đà Nẵng: là địa điểm thuộc khu vực duyên hải Nam Trung Bộ trong kế hoạch mở rộng của chương trình.
- Đắk Lắk: đại diện cho Tây Nguyên, nơi chương trình hướng đến phụ nữ dân tộc thiểu số và các cộng đồng còn gặp nhiều hạn chế về tiếp cận y tế.
- Cần Thơ: là địa phương thuộc đồng bằng sông Cửu Long được đưa vào hành trình năm nay.
Nhóm được ưu tiên gồm lao động thu nhập thấp, lao động thời vụ, phụ nữ đơn thân, phụ nữ khuyết tật, phụ nữ thuộc hộ nghèo, gia đình có hoàn cảnh khó khăn hoặc chịu ảnh hưởng bởi thiên tai. Việc xác định nhiều nhóm thụ hưởng giúp chương trình không chỉ tập trung vào một khu vực địa lý mà còn phản ánh các dạng khó khăn khác nhau trong đời sống.
Mỗi giao dịch không tiếp xúc đóng góp 2.010 đồng
Từ tháng 9 đến tháng 12, các giao dịch thanh toán không tiếp xúc bằng thẻ NAPAS hoặc Mastercard tại hệ thống đối tác của Payoo sẽ được gắn với hoạt động gây quỹ. Với mỗi giao dịch hợp lệ, NAPAS và Mastercard đóng góp 2.010 đồng cho chương trình.
Đây là mô hình biến những hành động thường nhật thành một phần của hoạt động cộng đồng. Người tiêu dùng không cần thực hiện một khoản quyên góp riêng mà có thể đồng hành thông qua việc thanh toán tại các điểm chấp nhận phù hợp. Cách làm này cũng cho thấy vai trò ngày càng rõ của thanh toán số trong đời sống, không chỉ ở sự tiện lợi mà còn ở khả năng kết nối nhiều bên cho một mục tiêu xã hội.
Để mô hình hoạt động hiệu quả, chương trình cần sự phối hợp của đơn vị thanh toán, mạng lưới điểm chấp nhận, doanh nghiệp và người sử dụng thẻ. Quy mô đóng góp của từng giao dịch có thể nhỏ, nhưng khi được nhân lên từ lượng lớn giao dịch hằng ngày, tổng nguồn lực tạo ra sẽ trở nên đáng kể.
Chạy bộ và đi bộ tiếp tục được dùng để gây quỹ
Bên cạnh thanh toán không tiếp xúc, chương trình tổ chức hoạt động “Bước chạy sống khỏe” tại các trường đại học và trên nền tảng trực tuyến trong 60 ngày. Hoạt động kết hợp hai mục tiêu: khuyến khích vận động và gây quỹ cho phụ nữ khó khăn.
- Mỗi kilomet chạy trực tuyến đóng góp 2.010 đồng.
- Mỗi kilomet chạy bộ hoặc đi bộ tại các trường đại học tương ứng với 20.100 đồng đóng góp.
Việc đưa hoạt động thể thao vào chương trình giúp mở rộng nhóm người tham gia. Sinh viên, cộng đồng chạy bộ và người dùng trực tuyến có thể đồng hành theo cách phù hợp với điều kiện của mình. Thay vì chỉ tiếp nhận sự hỗ trợ từ các tổ chức, chương trình tạo ra nhiều điểm tham gia khác nhau, từ giảng đường, đô thị đến các nền tảng số.
Thông điệp của năm 2026 là “Đường về với chị”. Tên gọi này nhấn mạnh nỗ lực đưa dịch vụ tầm soát đến gần nơi phụ nữ đang sinh sống, thay vì để họ phải tự vượt qua toàn bộ trở ngại về địa lý và chi phí để tìm đến các trung tâm y tế.
Kể câu chuyện địa phương qua phim tài liệu
Một điểm nhấn khác của chương trình là loạt phim tài liệu về phụ nữ chèo đò mưu sinh ở Tràng An, Ninh Bình và phụ nữ dân tộc thiểu số tại Tây Nguyên. Nội dung không chỉ tập trung vào vấn đề sức khỏe mà còn khai thác đời sống, văn hóa và mối liên hệ giữa người phụ nữ với địa phương nơi họ sinh sống.
Các câu chuyện này dự kiến được giới thiệu tại không gian triển lãm trong lễ tổng kết vào cuối tháng 12. Thông qua hình thức kể chuyện bằng hình ảnh, chương trình muốn giúp cộng đồng hiểu rõ hơn về công việc, hoàn cảnh và những rào cản mà phụ nữ ở các khu vực này đang đối mặt.
Việc kết hợp tầm soát y tế với nội dung văn hóa cũng tạo ra một cách tiếp cận gần gũi hơn. Người xem có thể bắt đầu từ một câu chuyện đời sống, sau đó hiểu thêm về nhu cầu chăm sóc sức khỏe và vai trò của sự hỗ trợ cộng đồng.
Hành trình mở rộng sau bốn năm
“Chạm sẻ chia, Trao hy vọng” bắt đầu từ hoạt động trao tặng tóc cho bệnh nhân ung thư tại TP. Hồ Chí Minh vào năm 2023. Năm 2024, chương trình trao hơn 2.010 suất tầm soát cho phụ nữ khó khăn tại TP. Hồ Chí Minh và Hà Nội. Đến năm 2025, chương trình tiếp tục mở rộng tới Bình Dương, Hưng Yên và Bắc Ninh.
Năm 2026 đánh dấu giai đoạn chương trình hiện diện tại bốn địa phương thuộc bốn vùng địa lý khác nhau. Sau bốn năm, hàng nghìn suất tầm soát đã được trao, cùng với sự tham gia của hàng triệu giao dịch, các trường đại học, bệnh viện, doanh nghiệp và cộng đồng chạy bộ.
Thông qua những giao dịch thanh toán quen thuộc, chương trình hướng tới việc kết nối đóng góp nhỏ của mỗi cá nhân với cơ hội chăm sóc sức khỏe thiết thực dành cho phụ nữ khó khăn.
Đại diện NAPAS cho rằng thanh toán không tiền mặt có thể tạo ra giá trị vượt ra ngoài sự thuận tiện trong giao dịch. Mastercard nhấn mạnh vai trò chung tay của doanh nghiệp, tổ chức và cộng đồng, trong khi Payoo đánh giá công nghệ có thể kết nối nhiều hành động nhỏ để tạo thành tác động xã hội lâu dài.
Cộng đồng có thể đồng hành bằng nhiều cách
Chương trình không giới hạn sự tham gia ở một hình thức duy nhất. Người tiêu dùng có thể đóng góp thông qua các giao dịch không tiếp xúc bằng thẻ NAPAS hoặc Mastercard tại hệ thống đối tác Payoo. Sinh viên và người yêu thích vận động có thể tham gia hoạt động chạy bộ, đi bộ trực tiếp hoặc trực tuyến.
Bên cạnh đó, việc chia sẻ các câu chuyện, thước phim và thông tin chính thống về chương trình cũng góp phần giúp vấn đề tầm soát ung thư được nhiều người quan tâm hơn. Với những phụ nữ thuộc nhóm nguy cơ hoặc đang gặp khó khăn, thông tin dễ tiếp cận có thể là bước đầu để họ tìm hiểu và chủ động trao đổi với cơ sở y tế phù hợp.
Điểm quan trọng của chương trình là nhấn mạnh tầm soát và chăm sóc sức khỏe sớm, thay vì chờ đến khi bệnh ảnh hưởng rõ rệt đến cuộc sống. Khi dịch vụ được đưa đến gần cộng đồng hơn và nhiều bên cùng tham gia, cơ hội tiếp cận của phụ nữ ở vùng khó khăn có thể được cải thiện theo hướng bền vững.
