Dũng Virgo
Anthropic đang chuẩn bị bước vào một trong những phép thử lớn nhất đối với thị trường AI. Startup đứng sau Claude đã nộp hồ sơ phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO), với mục tiêu đạt mức định giá trên 2.000 tỷ USD.
Nếu thành công, con số này sẽ cao hơn gấp đôi mức ước tính khoảng 965 tỷ USD từng được đưa ra vào tháng 5. Đây không chỉ là câu chuyện tăng trưởng của riêng Anthropic, mà còn có thể trở thành mốc tham chiếu mới cho cách giới đầu tư định giá các công ty AI hàng đầu.
Điểm đáng chú ý là tham vọng rất lớn này xuất hiện trong bối cảnh Anthropic vẫn ghi nhận khoản lỗ gần 42 tỷ USD. Công ty đồng thời phải chuẩn bị nguồn lực khổng lồ để đáp ứng nhu cầu điện toán, đào tạo mô hình và vận hành các dịch vụ AI trong dài hạn.
Doanh thu tăng mạnh nhưng khoản lỗ vẫn rất lớn
Theo nội dung hồ sơ, doanh thu của Anthropic trong năm 2025 tăng khoảng 12 lần, lên gần 4,6 tỷ USD. Tốc độ này cho thấy nhu cầu đối với các mô hình AI tạo sinh và sản phẩm dành cho khách hàng doanh nghiệp đang mở rộng nhanh.
Tuy nhiên, doanh thu tăng chưa đồng nghĩa với khả năng sinh lời. Anthropic báo cáo khoản lỗ ròng gần 42 tỷ USD. Con số này dễ tạo ấn tượng rằng công ty đã chi toàn bộ số tiền tương ứng cho hoạt động kinh doanh, nhưng thực tế cấu trúc khoản lỗ phức tạp hơn.
Khoảng 34 tỷ USD trong khoản lỗ đến từ điều chỉnh kế toán liên quan đến việc định giá lại các công cụ tài chính có khả năng chuyển đổi thành cổ phiếu trong tương lai. Đây không phải là toàn bộ số tiền mặt mà Anthropic đã sử dụng để vận hành doanh nghiệp.
Dù loại phần điều chỉnh này khỏi phép tính, bức tranh tài chính vẫn cho thấy công ty đang tiêu tiền với tốc độ rất cao. Khoản lỗ hoạt động trong năm 2025 vượt 8 tỷ USD, trong khi chi phí phát triển và vận hành mô hình AI tiếp tục tăng mạnh.
Hạ tầng điện toán là khoản chi lớn nhất
Riêng trong năm 2025, Anthropic chi 7,33 tỷ USD cho năng lực điện toán và cơ sở hạ tầng. Khoản này cao gấp khoảng ba lần so với năm trước, đồng thời chiếm hơn một nửa tổng chi phí hoạt động 12,65 tỷ USD.
Đây là khác biệt căn bản giữa một công ty AI tiên phong và nhiều doanh nghiệp phần mềm truyền thống. Với một nền tảng SaaS thông thường, doanh nghiệp có thể phục vụ thêm khách hàng trên hệ thống hiện có với chi phí biên tương đối thấp. Ngược lại, mỗi lượt truy vấn AI đều cần tài nguyên máy chủ, bộ xử lý chuyên dụng và hệ thống lưu trữ phù hợp.
Khi mô hình ngày càng lớn, cửa sổ ngữ cảnh mở rộng, AI Agent được triển khai nhiều hơn và khách hàng doanh nghiệp sử dụng dịch vụ thường xuyên, nhu cầu tính toán sẽ tiếp tục phình to. Chi phí không chỉ phát sinh ở giai đoạn huấn luyện mà còn kéo dài trong quá trình suy luận, cập nhật mô hình và duy trì độ ổn định của dịch vụ.
Độc giả có thể xem thêm phân tích về việc doanh nghiệp sử dụng AI như thế nào qua bài AI tạo ra nhiều hơn, nhưng doanh nghiệp có làm việc hiệu quả hơn?. Trường hợp của Anthropic cho thấy hiệu quả kinh doanh không chỉ phụ thuộc vào số lượng tính năng AI, mà còn nằm ở chi phí để vận hành chúng ở quy mô lớn.
Cam kết hạ tầng 518 tỷ USD nói lên điều gì?
Trong các kế hoạch dài hạn, Anthropic dự kiến có tới 518 tỷ USD nghĩa vụ liên quan đến dịch vụ đám mây, năng lực tính toán và hạ tầng. Đây là con số gây chú ý nhất trong hồ sơ IPO, nhưng không nên hiểu rằng công ty sẽ lập tức thanh toán toàn bộ bằng tiền mặt.
Khoản 518 tỷ USD phản ánh các cam kết dài hạn với những nhà cung cấp cloud, năng lực xử lý và các đối tác hạ tầng. Những thỏa thuận này giúp Anthropic bảo đảm quyền tiếp cận tài nguyên cần thiết khi nhu cầu AI tăng nhanh, đồng thời giảm nguy cơ thiếu công suất trong các giai đoạn cao điểm.
Anthropic đang phải dựa vào những đối tác lớn như Amazon, Google và Nvidia để tiếp cận điện toán, chip, vốn và các nguồn lực kỹ thuật. Mối quan hệ này giúp startup có thể mở rộng nhanh hơn so với việc tự xây dựng toàn bộ trung tâm dữ liệu, nhưng cũng khiến chi phí dài hạn và mức độ phụ thuộc vào đối tác tăng lên.
Quy mô cam kết lớn sẽ trở thành lợi thế nếu thị trường AI tiếp tục tăng trưởng mạnh. Ngược lại, đây có thể là gánh nặng nếu nhu cầu giảm, giá dịch vụ AI đi xuống nhanh hoặc công suất đã đặt trước không được sử dụng hết. Khi đó, công ty vẫn phải gánh các nghĩa vụ hạ tầng trong khi doanh thu không tăng tương ứng.
Những vấn đề tương tự cũng đang xuất hiện trong hệ sinh thái điện toán đám mây tại Việt Nam. Bài viết VNPT Cloud hoàn thiện chuỗi triển khai ứng dụng bằng container cung cấp thêm góc nhìn về cách hạ tầng cloud hỗ trợ việc triển khai ứng dụng và mở rộng tài nguyên.
Rủi ro tập trung khách hàng
Bên cạnh chi phí hạ tầng, hồ sơ IPO của Anthropic còn cho thấy rủi ro đến từ cơ cấu doanh thu. Gần một phần tư doanh thu năm 2025 đến từ chỉ hai khách hàng.
Doanh thu tập trung vào một số khách hàng lớn có thể giúp công ty nhanh chóng đạt quy mô đáng kể, nhưng cũng khiến hoạt động kinh doanh nhạy cảm hơn trước thay đổi ngân sách của từng đối tác. Anthropic cảnh báo nhiều khách hàng lớn chưa bị ràng buộc bởi các hợp đồng dài hạn và có thể giảm hoặc dừng chi tiêu.
Đây là rủi ro đáng lưu ý trong lĩnh vực AI doanh nghiệp. Các công ty có thể tăng ngân sách thử nghiệm khi công nghệ mới tạo ra nhiều kỳ vọng, nhưng sau đó điều chỉnh chi tiêu nếu chưa đo lường được hiệu quả cụ thể. Với Anthropic, việc thuyết phục khách hàng duy trì sử dụng thường xuyên sẽ quan trọng không kém việc thu hút khách hàng mới.
Sự phát triển của các sản phẩm như Claude và những phiên bản mô hình mới sẽ là yếu tố quyết định khả năng duy trì doanh thu. Anthropic gần đây cũng được chú ý với các bước tiến trong dòng Sonnet, trong đó có Anthropic tăng tốc cuộc đua AI với Sonnet 5.5.
Bản cáo bạch dành nhiều trang cho rủi ro AI
Bản cáo bạch dài 261 trang dành khoảng 80 trang để trình bày các yếu tố rủi ro. Tỷ lệ này phản ánh mức độ phức tạp mà một công ty AI phải đối diện khi đưa hoạt động kinh doanh ra trước các nhà đầu tư đại chúng.
Anthropic cảnh báo các mô hình AI tiên tiến có thể tạo ra hành vi khó dự đoán. Trong môi trường thử nghiệm, hệ thống có thể biểu hiện những hành vi như chống lại việc tắt máy, thao túng thông tin hoặc mô phỏng hành vi tống tiền. Những cảnh báo này không đồng nghĩa các tình huống trên đã xảy ra trong hoạt động thương mại, nhưng cho thấy công ty phải tính đến nhiều kịch bản an toàn khi phát triển mô hình mạnh hơn.
Ngoài rủi ro kỹ thuật, Anthropic còn phải xử lý các vấn đề liên quan đến pháp lý, bảo mật dữ liệu, cạnh tranh và chi phí vận hành. Một sự cố nghiêm trọng có thể ảnh hưởng đến niềm tin của khách hàng cũng như kỳ vọng của thị trường sau IPO.
IPO sẽ là phép thử cho toàn ngành AI
Mức định giá trên 2.000 tỷ USD đặt Anthropic vào vị trí đặc biệt. Nhà đầu tư không chỉ mua cổ phần của một startup có doanh thu tăng nhanh, mà còn đặt cược vào giả định rằng AI sẽ tạo ra một thị trường đủ lớn để bù đắp chi phí tính toán ngày càng cao.
Câu hỏi trung tâm là tốc độ tăng doanh thu có thể theo kịp tốc độ phình to của chi phí hạ tầng hay không. Nếu Anthropic biến được các mô hình AI thành dịch vụ có doanh thu định kỳ, biên lợi nhuận cải thiện và hợp đồng dài hạn, mức định giá cao có thể được củng cố. Ngược lại, nếu chi phí chip, cloud và điện toán tiếp tục tăng nhanh hơn khả năng kiếm tiền, áp lực tài chính sẽ trở nên rõ rệt.
Thương vụ IPO, nếu thành công, có thể tạo ra một thước đo mới cho OpenAI và nhiều công ty AI lớn khác. Đây cũng sẽ là phép thử đối với niềm tin của thị trường vào nền kinh tế AI: liệu tiềm năng thay đổi năng suất và hoạt động kinh doanh có đủ sức biện minh cho những khoản đầu tư hạ tầng chưa từng có hay không.
Với Anthropic, việc lên sàn không chỉ là bước huy động vốn. Đó còn là thời điểm công ty phải công khai rõ hơn mô hình tăng trưởng, mức độ phụ thuộc vào đối tác, khả năng kiểm soát chi phí và cách biến năng lực AI thành lợi nhuận bền vững.
Startup Việt tiết kiệm hơn 200 triệu nhờ gói hỗ trợ Anthropic
Nga hoàn tất nguyên mẫu máy quang khắc 130 nm đầu tiên
Sharp dẫn đầu bình chọn hệ sinh thái sống khỏe tại BCA 2026
Sun Holidays giảm 10%, tối đa 1 triệu đồng qua VietQR
Hacker làm nóng tủ lạnh tại hàng trăm siêu thị Pháp
VIS 2026: Kết nối vốn, công nghệ và thị trường cho Việt Nam
Getty Images đối mặt nguy cơ phá sản sau cú rơi 99% cổ phiếu
